27. DECCA 45-PL 8093 ΓΡΥΛΛΑΚΗΣ ΓΕΩΡΓΙΟΣ- ΒΛΑΖΑΚΗΣ ΜΙΧΑΗΛ 1965

Γρυλλάκης Γεώργιος- Βλαζάκης Μιχαήλ DECCA 45-PL 8093  Ο Πλουσιογεώργης - Σε ψηλό βουνό 1965- 45rpm- 7''

Όχι μόνο Κρητική μουσική και ριζίτικα, σχεδόν όλοι οι παραπάνω (Δεξιά πάνω ο Μαέστρος ο Αντώνης Κωστουράκης στην μέση πάνω ο Γρυλλάκης, δίπλα του ο Βλαζάκης. Κάτω από αριστερά ο Ηλιογιαννάκης, Βλαζάκης, Νίκος Σαριμανώλης) είχαν ακόμη και θεωρητικές γνώσεις βυζαντινής μουσικής, τραγουδούσαν λαϊκό-ρεμπέτικα, γνώριζαν Επτανήσιες καντάδες, φλέρταραν με τα τραγούδια του Αττίκ, ο δε Βλαζάκης ήξερε τις Ιταλικές επιτυχίες απ έξω.
Ο Μιχάλης Βλαζάκης δίδαξε, μεταπολεμικά, Μουσική σε ιδιωτικά εκπαιδευτήρια των Χανίων και στο Βενιζέλιο Ωδείο.
Θεωρείται ο πρώτος, μετά τον Κερκυραίο Μποχάγιερ, διευθυντής της περίφημης Χορωδίας και Μαντολινάτας του Ωδείου Χανίων.
Υποστήριξε ανιδιοτελώς, πολλούς νέους της εποχής του να ασχοληθούν με τη μουσική και υπηρέτησε με πάθος, όλα αυτά τα χρόνια, την τέχνη του.
Μοναδική και αξεπέραστη, μέχρι σήμερα, η προσφορά του Μιχάλη Βλαζάκη στο Ριζίτικο τραγούδι.

Κατάφερε, με ελάχιστα ηχοληπτικά μέσα, να ηχογραφήσει σπουδαίους “ριζίτες τραγουδιστάδες”, από όλες τις επαρχίες των Χανίων και στη συνέχεια μετέφερε ατόφιους τους ήχους στο πεντάγραμμο.
Ο Μιχάλης Βλαζάκης έγραψε αρκετά τραγούδια και διασκεύασε πάρα πολλά, για τετράφωνη χορωδία.
Πληροφορίες, φωτογραφίες και το ηχητικό αρχείο…(εδώ)

26. PAN-VOX PAN 6611 ΚΑΡΑΜΠΕΣΙΝΗ ΑΝΝΑ- ΣΑΡΡΗ ΕΦΗ- ΠΑΛΑΙΟΛΟΓΟΥ ΚΩΣΤΑΣ 1974

Καραμπεσίνη Άννα- Σαρρή Έφη (Ευτυχία)- Παλαιολόγου Κώστας PAN-VOX PAN 6611 Αλατσατιανή - Στόπα και στο ξαναλέω 1974- 45rpm- 7''

 

Η Άννα Σαρρή-Καραμπεσίνη γεννήθηκε στην Αντιμάχεια της Κω και από μικρή ηλικία φάνηκε το ταλέντο της στο τραγούδι, καθώς οι γονείς της ασχολούνταν με τη μουσική και το τραγούδι.
Μαζί με την αδερφή της Έφη Σαρρή, τραγούδησαν για πολλά χρόνια παραδοσιακά τραγούδια και συνέβαλλαν σημαντικά στην ανάδειξη της μουσικής παράδοσης της Κω και των Δωδεκανήσων.
Στην Αθήνα στις αρχές του ΄50 η συνάντησή της με τον Σίμωνα Καρά ήταν καθοριστική για την μετέπειτα καλλιτεχνική πορεία της Άννας.
Η Άννα με την συνοδεία της αδερφής της Ευτυχίας, που είχε ωραία και μελωδική φωνή, ηχογράφησαν 23 δίσκους των 33 στροφών, πράγμα σπάνια για την εποχή και μάλιστα για καλλιτέχνες της παραδοσιακής μουσικής, λαμβάνοντας υπόψη το γεγονός ότι δεν ζούσαν στην Αθήνα ούτε δούλεψαν ποτέ σε νυχτερινά κέντρα.
Τραγούδια της ξενιτιάς, της αγάπης, της θάλασσας με κορυφαία τα ¨ΑΡΓΑ¨ που ανεπανάληπτα έχει τραγουδήσει η Άννα, μιας και η ερμηνεία της σε αυτά είναι συγκλονιστική.  Η Άννα και η Ευτυχία εκτός των δίσκων πήραν μέρος σε πολλές τηλεοπτικές εκπομπές καθώς και σε προγράμματα της Ελληνικής Ραδιοφωνίας με τον Όμιλο: Άννας Σαρρή-Καραμπεσίνη.

Στο εξωτερικό Αμερική, Καναδά και Αυστραλία η παρουσία της Άννας σε εκδηλώσεις της ομογένειας ήταν και παραμένει μία αξέχαστη εμπειρία για τους ξενιτεμένους μας.
Η Άννα Σαρρή-Καραμπεσίνη διέσωσε ηχογραφώντας πολλούς παλιούς σκοπούς και τραγούδια που σίγουρα θα είχαν χαθεί. Επίσης έγραψε τους στίχους σε πολλά τραγούδια της εκφράζοντας τους καημούς, τα βάσανα αλλά και τις χαρές των ανθρώπων γνήσια, αυθεντικά και απλά έτσι όπως συμβαίνουν στην ζωή μας.
Η Έφη (Ευτυχία) Σαρρή ήταν και αυτή τραγουδίστρια της δημοτικής και παραδοσιακής μουσικής. Γεννήθηκε στην Αντιμάχεια της Κω το 1933. Με την αδερφή της Άννα Καραμπεσίνη τραγούδησε παραδοσιακά και δημοτικά τραγούδια. Πέθανε αιφνιδίως σε ηλικία 68 ετών και ενώ η αδερφή της βρισκόταν στην Αυστραλία για να τραγουδήσει στους εκεί Δωδεκανήσιους.

Ο Κώστας Παλαιολόγος γεννήθηκε στα Μεσοχώρια Καρυστίας το 1909. ‘Ήταν ο μεγαλύτερος από τα 4 αδέλφια του και είχε την μουσική στο αίμα του, αφού μεγάλωσε σε μια οικογένεια οργανοπαιχτών. Ο πατέρας του Ιωάννης Παλαιολόγος υπήρξε παλιός λαουτιέρης και ψάλτης στο χωριό, ενώ ο παππούς του Κων/νος Παλαιολόγος έπαιζε λύρα και νταούλι. ‘Έτσι λοιπόν σκιαγραφείται μια εκατονταετία πάνω-κάτω από τη μουσική εξέλιξη μιας οικογένειας της Νότιας Καρυστίας. Ο παππούς λύρα και νταούλι ο γιός λαούτο και ο εγγονός σαντούρι. Ο Κώστας Παλαιολόγος έμαθε σαντούρι το 1928. ‘Ήρθε στην Αθήνα να πάρει μαθήματα από τον Σμυρνιό σαντουριέρη Παράσχο Πατεράκη, που εγκαταστάθηκε στην Ελλάδα μετά την καταστροφή του ’22. Την ίδια εποχή λέει ο Παλαιολόγος, ήρθαν μαζεμένα γύρω στα 20 σαντούρια από την Σμύρνη.

Με τις αδελφές Άννα και ‘Έφη Σαρρή-Καραμπεσίνη ηχογράφησαν πολλούς δίσκους με δωδεκανησιακά τραγούδια. Συμμετείχε μάλιστα αφιλοκερδώς σε εβδομαδιαίες ραδιοφωνικές και τηλεοπτικές εκπομπές παραδοσιακής μουσικής. ‘Ήταν μόνιμος συνεργάτης στην Ορχήστρα του Συλλόγου προς Διάδοση της Εθνικής Μουσικής με τον αείμνηστο Σίμωνα Καρρά. Για κάποιο χρονικό διάστημα συνεργάστηκε με την Δώρα Στράτου στις εκδηλώσεις του κεντρικού Λυκείου Ελληνίδων. Έλαβε επίσης μέρος και σε κινηματογραφικές ταινίες όπως «Η Γκόλφω», «Η σφραγίδα του Θεού» με τον Μάνο Κατράκη και άλλες.

Πληροφορίες, φωτογραφίες και το ηχητικό αρχείο…(εδώ)

25. PANIVAR PA-362 ΠΕΡΙΣΤΕΡΗΣ ΑΝΤΩΝΗΣ- ΝΕΝΕΔΑΚΗΣ ΜΑΡΚΟΣ 1971

Περιστέρης Αντώνης- Νενεδάκης Μάρκος PANIVAR PA-362 Είχα καιγώ ένα όνειρο - Ξύπνα θεά της γειτονιάς  1971- 45rpm- 7''

Ο Κρητικός λυράρης Περιστέρης Αντώνης γεννήθηκε στην Γέργερη Ηρακλείου το 1932. Αυτοδίδαχτος λυράρης που κατάφερε να καταξιωθεί από πολύ νωρίς.
Το 1962 με την εγκατάσταση του στην Αθήνα παίζει σε διάφορα Κρητικά κέντρα και συνεργάζεται με διάφορα χορευτικά συγκροτήματα και με την Δόμνα Σαμίου.

Το 1974 δημιούργησε το δικό του Κρητικό κέντρο στην Αθήνα το "Κάστρο" στο οποίο έπαιζε μέχρι το τέλος της ζωής του το 2006 (η παρακάτω φωτογραφία από το ¨Κάστρο¨: Περιστέρης Αντώνης- Δελιδάκης Στέλιος- Μουντόκωστας- Πολυχρονάκης Αλέκος- Καρμπαδάκης Πέτρος- Σηφογιωργάκης Σπύρος- Παπουτσάκης Κωστής- Μανουράς Μανώλης).

Για τον λαουτιέρη Νενεδάκη Μάρκο δεν υπάρχουν πληροφορίες διαδικτυακά.

Πληροφορίες, φωτογραφίες και το ηχητικό αρχείο ….(εδώ)

24. MUSIC BOX MB 811 ΒΕΝΙΑΝΑΚΗΣ ΝΙΚΟΣ- ΦΑΣΟΥΛΑΣ ΖΑΧΑΡΙΑΣ- ΡΟΥΒΑΚΗΣ ΝΙΚΟΣ 1968

Βενιανάκης Νίκος (Βενιανός)- Φασουλάς Ζαχαρίας- Ρουβάκης Νίκος MUSIC BOX MB 811 Αχ παντέρμε χωρισμέ - Απάνω στην παληά πληγή 1968- 45rpm- 7''

Λίγες πληροφορίες που αφορούν κυρίως συνεργασίες του Βενιανού και του Φασουλά. Για τον Ρουβάκη δυστυχώς δεν υπάρχει φωτογραφικό υλικό διαθέσιμο.

Από τα πρώτα έγχρωμα βινύλια, από την music-box (το συγκεκριμένο δισκάκι είχε κυκλοφορήσει και σε μαύρο βινύλιο).

Πληροφορίες, φωτογραφίες και το ηχητικό αρχείο …. (εδώ)

23. ODEON DSOG 2725 ΚΑΛΑΪΤΖΑΚΗΣ ΒΑΣΙΛΗΣ (ΠΙΛΙΝΑΚΗΣ)- ΑΠΟΣΤΟΛΑΚΗΣ ΓΙΩΡΓΟΣ 1961

Καλαϊτζάκης Βασίλης (Πιλινάκης)- Αποστολάκης Γιώργος ODEON DSOG 2725 Ξέρεις να ανοίγης τις πληγές - Τις μάγισσες ερώτησα 1961- 45rpm- 7''

Ο Βασίλης Καλαϊτζάκης (Πιλινάκης ή Πιλινός) γεννήθηκε το 1914 στου Πίκρη, νομού Ρεθύμνης. Πέθανε το 1978 σε ηλικία 64 ετών, αφού η υγεία του είχε κλονιστεί από εγκεφαλικά επεισόδια. Για τον Αποστολάκη Γιώργο δυστυχώς δεν ήταν εύκολο να βρούμε βιογραφικά στοιχεία. Οποιοσδήποτε θέλει να συμβάλει σε πληροφορίες για τους δύο καλλιτέχνες μπορεί να επικοινωνήσει μαζί μου μέσω της φόρμας επικοινωνίας.

Ένα από τα πιο ταλαιπωρημένα δισκάκια της συλλογής μου, το σημαντικό όμως, είναι ότι περνάει (έστω και με αντίβαρο) τις χαρακιές. Φωτογραφίες και το ηχητικό αρχείο ….(εδώ)

22. POPULAR AP 6204 ΛΟΝΤΟΣ ΓΕΩΡΓΙΟΣ- ΣΤΑΜΟΛΑΜΠΡΟΣ ΛΟΥΚΑΣ- ΣΚΑΛΙΩΤΗΣ ΒΑΣΙΛΗΣ- ΧΑΛΙΓΙΑΝΝΗΣ ΑΘΑΝΑΣΙΟΣ- ΧΑΡΙΣΗΣ ΒΑΣΙΛΗΣ- ΣΑΧΙΝΙΔΗΣ Σ. 1968

Λόντος Γεώργιος- Σκαλιώτης Βασίλης- Σταμολάμπρος Λουκάς- Χαλιγιάννης Αθανάσιος- Χαρίσης Βασίλης- Σαχινίδης Σ. POPULAR AP 6204 Θα σκάψω όλα τα μνήματα (Οδυσσεύς Ανδρούτσος) -Ψηλά βουνά απάτητα  1968- 45rpm- 7''

Πολύ δύσκολη η συλλογή πληροφοριών και φωτογραφικού υλικού για καλλιτέχνες του δημοτικού τραγουδιού. Στο σημερινό δίσκο, στην πρώτη πλευρά έχουμε στα φωνητικά τον Λόντο Γιώργο με συνοδεία δημοτικής ορχήστρας του Σκαλιώτη Βασίλη (στο κλαρίνο- πληροφορίες στην ανάρτηση 20). Στη δεύτερη πλευρά στο τραγούδι έχουμε τον Σταμολάμπρο Λουκά και στην ορχήστρα Χαλιγιάννη, Χαρίση, Σαχινίδη. Σύμφωνα με το greekdiscography τα ονόματα των καλλιτεχνών είναι  Κανονάκι: ΣΑΧΙΝΙΔΗΣ  Σ,  Κιθάρα: ΧΑΡΙΣΗΣ ΒΑΣΙΛΗΣ,  Κλαρίνο: ΧΑΛΙΓΙΑΝΝΗΣ ΑΘΑΝΑΣΙΟΣ και είναι δύσκολο να διασταυρωθούν. 
Τελευταία φορά που άκουσα το ¨Ψηλά βουνά και απάτητα¨ ήταν στο πανηγύρι του χωριού μου αρκετά χρόνια πριν. Τότε (προ καραντίνας) που ξεκινούσαν της τάβλας τα τραγούδια για να ακολουθήσουν (μετά τα ψητά και τις μπύρες σε πλαστικό) τα συρτά και τα τσάμικα. Ακολουθεί ένα μικρό απόσπασμα (εισαγωγή) από εκείνο το πανηγύρι για όσους νοστάλγησαν  (οι φωτογραφίες στο βίντεο είναι από το Σεβεδίκο-Δωρικό Φωκίδας).

Πληροφορίες, φωτογραφίες και το ηχητικό αρχείο ….(εδώ)

21. ODEON G.A. 7373 ΣΚΟΡΔΑΛΟΣ ΑΘΑΝΑΣΙΟΣ- ΜΑΡΚΟΓΙΑΝΝΑΚΗΣ ΓΙΑΝΝΗΣ 1946

Σκορδαλός Αθανάσιος- Μαρκογιαννάκης Γιάννης ODEON G.A. 7373 Συρτός Σπηλιανός Ρεθυμνιώτικος (Μόνο εκείνος π’αγαπά)- Κονδυλιές Καστρινές (Άχι και ίντα σου’καμα) 1946- 78rpm- 10''

 O Θανάσης Σκορδαλός, ο μεγάλος αυτός "δάσκαλος" της Κρητικής μουσικής γεννήθηκε το Δεκέμβρη του 1920 στο Σπήλι Αγ.Βασιλείου, Ρεθύμνου, όπου πρωτόπιασε λύρα σε ηλικία 9 χρονών. Με αυτή την πρώτη του "αρτικόλυρα", που αγοράστηκε 18 δραχμές και χωρίς να του μάθει κανένας, άρχισε να μαθαίνει και να παίζει κομμάτια, που άκουγε σαν μικρό παιδί. Το ταλέντο ήταν φανερό... τόσο φανερό, που ο ίδιος ο Ανδρέας Ροδινός, χαρακτήρισε τον 11χρονο τότε Σκορδαλό, σαν "διάδοχό του", μπροστά σε όλο το Σπήλι.

Δώδεκα χρονών έπαιξε σε γλέντι στο Χαμαλεύρι Ρεθύμνου. Το 1946 κυκλοφορεί τον "Σπηλιανό συρτό (Μόνο εκείνος π' αγαπά)" με συνεργάτη του τον μεγάλο επίσης Σπηλιανό λαουτιέρη Γιάννη Μαρκογιαννάκη (Μαρκογιάννη). 'Ενα τραγούδι, σταθμός στη μετέπειτα πορεία του Θανάση Σκορδαλού αλλά και της Κρητικής μουσικής γενικότερα. Για την ιστορία του τραγουδιού (στίχοι- μελωδία) παραθέτω τους  παρακάτω συνδέσμους:

·      https://www.haniotika-nea.gr/mono-ekinos-p-agapa-bori-na-to-pistepsi/

·      https://rethemnos.gr/i-mousiki-tou-mono-ekinos-p-agapa-tou-sifi-lekaki/

Μεγάλες στιγμές του Θ.Σκορδαλού συνδέονται με το όνομα του Μαρκογιάννη (πληροφορίες για τον Μαρκογιάννη στην ανάρτηση 17) που τον συνόδευε συνεχώς στα πρώτα χρόνια της καριέρας του. 

Ο Θανάσης Σκορδαλός, δεχόταν τα ακούσματα και την τεχνική όλων των λυράρηδων της εποχής, τα βιώνει και δημιουργεί τη βάση για το δικό του ξεκίνημα στο χώρο της Κρητικής Τέχνης. Έτσι στη δεκαετία του '40, που ο Σκορδαλός δίνει τις πρώτες δημιουργίες του με τη λύρα, σηματοδοτείται μία νέα εποχή για την Κρητική μουσική. Παίρνει τις φόρμες όπως τις άκουσε, τις τελειοποιεί, δίνοντας τον δικό του χαρακτήρα και το ανεπανάληπτο ύφος του, που ανοίγουν έτσι στην τεχνική της λύρας ένα νέο δρόμο. Αυτό που δημιούργησε τη σχολή του Σκορδαλού στην Κρητική μουσική (η άλλη μεγάλη σχολή είναι του Μουντάκη).  Ο Θανάσης Σκορδαλός, που υπηρέτησε για 60 ολόκληρα χρόνια την Κρητική μουσική έφυγε από τη ζωή στις 23 Απριλίου 1998 σε ηλικία 78 ετών. Χαρακτηριστική είναι η παρακάτω μαντινάδα του Χ. Παπαδάκη με αφορμή το θάνατό του.

                                                            Στο θάνατό σου βρόντηξε
                                                                 και σείστηκε η Κρήτη
                                                            δάκρυα τα χιόνια γίνανε
                                                                του γέρο Ψηλορείτη

Ακόμα θυμάμαι την μέρα που αγόρασα τη συγκεκριμένη ¨πλάκα¨. Κρητικέ έχω κάτι για σένα μου φώναξε ο παλαιοπώλης. Προσπάθησα να κρύψω την χαρά μου για να μην ανέβει η τιμή, ήταν παρτίδα βλέπεις.

Πληροφορίες, φωτογραφίες και το ηχητικό αρχείο ….(εδώ)