222. ASTRON AS-318 ΧΑΤΖΟΠΟΥΛΟΥ ΜΑΡΙΑΝΝΑ- ΣΟΥΚΑΣ ΗΛΙΑΣ- ΠΑΛΑΙΟΛΟΓΟΥ ΝΙΚΟΣ 1969

Χατζοπούλου Μαριάννα (Τυφλό αηδόνι- Τυφλή τραγουδίστρια)- Σούκας Ηλίας- Παλαιολόγου Νίκος ASTRON AS-318 Όσοι στη θάλασσα δουλεύουν (Συρτός) - Στου νησού μας τ΄ακρογιάλι (Μπάλος) 1969- 45rpm- 7''

Η Μαριάννα Χατζοπούλου είχε γεννηθεί το 1933 στην Αθήνα. Η καταγωγή της Ναξιώτικη. Από παιδί αντιμετώπιζε σοβαρά προβλήματα με την όρασή της.
Σε όλη της τη ζωή «μισόβλεπε». «Μπορεί η όρασή μου να μη με βοηθά να βλέπω καλά, άλλα βλέπω καθαρά τον κόσμο με τα μάτια της ψυχής μου» είχε πει σε συνέντευξή της η Ναξιώτισσα Μαριάννα Χατζοπούλου που έγινε γνωστή στο πανελλήνιο ως η «τυφλή τραγουδίστρια», λόγω μιας σοβαρότατης πάθησης των ματιών, που συνέβη στη διάρκεια του τοκετού της μητέρας της.

Ξεχώρισε για το χάρισμα της σε ακρόαση του Μίμη Πλέσσα στο Ίδρυμα Ραδιοφωνίας και στη συνέχεια μαγνήτιζε το κοινό με τις ερμηνείες της μέσα από τις ραδιοσυχνότητες.
Με τη «Ζαφείρα» του σπουδαίου στιχουργού και κυνηγού ταλέντων Χαράλαμπου Βασιλειάδη (Τσάντα) και σε μουσική του Άκη Σμυρναίου, έλαμψε λίγο μετά τα μισά του ’50. Ακολούθησαν μεγάλες επιτυχίες τραγούδια των Χατζιδάκι, Τσιτσάνη, Καλδάρα, Κοφινιώτη, Μωράκη, Μάνεση, Μαρκέα.
Η δημοτικότητά της χτυπούσε κόκκινο. Στους διαγωνισμούς του Ντομινό και άλλων περιοδικών της εποχής το όνομά της βρισκόταν στις πρώτες θέσεις. Ο κόσμος μαγεύονταν απ’ το «τυφλό αηδόνι» όπως την αποκαλούσαν.

Εμφανίστηκε στα μεγαλύτερα λαϊκά κέντρα και ερμήνευσε κορυφαίες επιτυχίες («Ζαφείρα», «Να ζήσουν τα φτωχόπαιδα», «Κάνε κότσο τα μαλλιά σου», «Η μάνα μου με δέρνει», «H ωραία Αιγιώτισσα, «Δεν μετανιώνω που σ’ αγάπησα πολύ» και σε δεύτερη εκτέλεση το «Γαρίφαλο στ’ αυτί»). Συμμετείχε μάλιστα στην ταινία «Λατέρνα, φτώχεια και γαρύφαλλο» ντυμένη Τσιγγάνα δίπλα στην τραγουδίστρια Λάουρα.

Μάλιστα όπως τόνιζε και η Γιώτα Λύδια στην βιογραφία της, στην Columbia όπου αρχικά την παρουσίασε ο Τσάντας και την απέρριψαν είχε δημιουργηθεί μεγάλος ντόρος με το όλο θέμα, μιας και η Χατζοπούλου αποτελούσε πλέον γερό όπλο της ανταγωνίστριας Odeon. Μάλιστα η Λύδια ντούμπλαρε στιγμές της… ενώ συνήθως συνέβαινε το αντίθετο στην «κόντρα» των δύο εταιρειών.

Η Μαριάννα Χατζοπούλου θα δουλέψει στα καλύτερα λαϊκά στέκια, αλλά και στα πιο ονομαστά κοσμικά κέντρα. Η φυγή της όμως στο εξωτερικό το 1961 και η δίχρονη παραμονή της σε Αυστραλία και Αμερική θα κοστίσουν στην καριέρα της. Στην επιστροφή τα δεδομένα είχαν αλλάξει.
Θα συνεχίσει στο εξωτερικό (Αγγλία, Γαλλία, Βέλγιο, Ολλανδία, Σουηδία, Κύπρο, Λίβανο) και θα έχει μια διακριτική παρουσία στη δισκογραφία, σε εταιρείες μικρότερου βεληνεκούς.

Στην ζωή της θα κυριαρχήσει η λατρεία για τη θρησκεία και το Θεό, η οποία θα μετουσιωθεί και σε τραγούδια. Το Φλεβάρη του 2002 θα τραγουδήσει στο χορό των Ιεροψαλτών. Κατά την επιστροφή της στο σπίτι, το αυτοκίνητο στο οποίο μετέβαινε προσέκρουσε σε κολώνα της ΔEH. Υπέστη πολλαπλά κατάγματα και λίγους μήνες αργότερα έχασε τη μάχη.

Ο Ηλίας Σούκας γεννήθηκε στο Κομπότι Άρτας το 1935 και ανήκει στην τέταρτη γενιά μιας οικογένειας μουσικών. Έμαθε βιολί από τον πατέρα του και το ρεπερτόριό του περιλαμβάνει Μικρασιάτικα, Ηπειρώτικα, Νησιώτικα, Ρουμελιώτικα. Περισσότερα βιογραφικά στοιχεία τόσο για τον Ηλία Σούκα όσο και για τον Παλαιολόγου στο σαντούρι δεν κατάφερα να βρω.

Στο σαντούρι ο Παλαιολόγου Ν. (πιθανότατα Νίκος) για τον οποίο ίσως να έχει γίνει λάθος εκτύπωση και να είναι ο γνωστός Κώστας (βλέπε ανάρτηση 26), αλλά κρατάω τις επιφυλάξεις μου.

Για τους λάτρεις του Ελληνικού κινηματογράφου η φωνή της Χατζοπούλου ακούγεται στην ταινία ¨ Της Κακομοίρας¨, όταν ο Ζήκος κάνει καντάδα με το γραμμόφωνο που παίζει «Το νυφικό σου φόρεμα», μια εξίσου μεγάλη επιτυχία.  

Πληροφορίες, φωτογραφίες και το ηχητικό αρχείο …(εδώ).

 

221. LYRA LS 1095 ΠΑΠΑΝΔΡΕΟΥ ΣΠΥΡΟΣ- ΡΟΥΝΤΑΣ ΦΙΛΙΠΠΟΣ 1965

Παπανδρέου Σπύρος- Ρούντας Φίλιππος LYRA LS 1095 Χαριτωμένη συντροφιά (Κλέφτικο καθιστό Ηπειρώτικο) - Έπιασα μια πέρδικα (Ηπειρώτικο στρωτό στα τρία) 1965- 45rpm- 7''

Ο Σπύρος Παπανδρέου από το Καρτέρι Θεσπρωτίας, στο σημερινό δισκάκι. Λιγοστά τα βιογραφικά στοιχεία. Δισκογραφικά έχει έξι 45άρια και δυο LP στο ενεργητικό του όλα ηχογραφημένα τη δεκαετία του 60 καθότι μετέπειτα μετανάστεψε στη Γερμανία. Στη Γερμανία συμμετείχε σε πολλά γλέντια Ηπειρωτών.

Συνεργάστηκε με τον Φίλιππο Ρούντα και τον Βασίλη Σκαλιώτη.

Από τις αξιόλογες φωνές της μουσικής της Ηπείρου, που νομίζω αν δεν μετανάστευε θα είχε διαφορετική πορεία.

 Γεννήθηκε στις αρχές της δεκαετίας του 1920 στα Δολιανά Πωγωνίου των Ιωαννίνων.

Άρχισε να ασχολείται με το κλαρίνο από πολύ μικρός και σε πολύ μικρό διάστημα ξεδιπλώθηκε το άφθαστο ταλέντο του. Σχεδόν αυτοδίδακτος όπως και όλοι οι μουσικοί του παραδοσιακού τραγουδιού την εποχή εκείνη, φτάνει σε επίπεδο δεξιοτεχνίας και μουσικού ύφους περιζήτητο.

Έτσι γίνεται γνωστός και γίνεται αναντικατάστατος στα πανηγύρια, τους γάμους και σε κάθε κοινωνική εκδήλωση του τόπου του και όχι μόνο.

Τη δεκαετία του 1930 ο βιολιστής Τάκης Καψάλης από τα Κάτω Πεδινά Ζαγορίου, δημιουργεί με τα παιδιά και ένα ανίψι του, το συγκρότημα "Τακούτσια" (τα παιδιά του Τάκη) τη μακροβιότερη μουσική κομπανία στην ιστορία της Ζαγορίσιας μουσικής παράδοσης.

Με τα Τακούτσια συνεργάστηκαν πολλοί ονομαστοί κλαριντζήδες της εποχής.

Από τους πρώτους που κλήθηκαν να στελεχώσουν τη σύνθεση του συγκροτήματος ήταν ο Φίλιππος Ρούντας.

Αυτός έμελλε να επηρεάσει και διαμορφώσει το μουσικό ηχόχρωμα της κομπανίας, να πλουτίσει το ρεπερτόριό της και να αναδείξει την ποιότητα του ύφους της.

Αρχές του 1960 γνωρίζεται με τον δάσκαλο της μουσικής και διευθυντή του τότε τμήματος παραδοσιακής μουσικής της ΕΙΡ Σίμωνα Καρρά.

Η δεδομένη και γνωστή σε όλους αδυναμία του Σίμωνα Καρρά ειδικά στους Ηπειρώτες κλαριντζήδες, για τους οποίους έτρεφε ιδιαίτερο θαυμασμό, είναι η αφορμή για μια πολύχρονη και πολύπλευρη συνεργασία με τον Φίλιππο Ρούντα, εντάσσοντας αυτόν στα μόνιμα μέλη των ραδιοφωνικών εκπομπών "Ελληνικοί αντίλαλοι" και στην ορχήστρα του "Συλλόγου προς διάδοση της Εθνικής Μουσικής".

Η δισκογραφία του Ρούντα είναι ελάχιστη μπροστά στο μέγεθος της τέχνης του και η μουσική του αναγνωρισιμότητα δυσανάλογη μπροστά σε άλλους εμπορικούς "αστέρες" της εποχής.

Στο πλευρό του Ρούντα μαθήτευσαν πάρα πολλοί μουσικοί, εκείνος όμως που φέρει επάξια (και με καμάρι ο ίδιος μνημονεύει) τον τίτλο του άξιου μαθητή του Ρούντα είναι ο Πέτρο-Λούκας Χαλκιάς.

Ο Φίλιππος Ρούντας μαζί με τον Κίτσο Χαρισιάδη κατέχουν ακόμα και σήμερα τον τίτλο των πιο ονομαστών κλαριντζήδων της Ηπείρου, φτάνοντας την Ηπειρώτικη μουσική στο απόγειο της δεξιοτεχνίας και το μουσικό ηχόχρωμα όπως το ακούμε σήμερα.

Πληροφορίες, φωτογραφίες και το ηχητικό αρχείο …(εδώ).

 

220. ST Sch1234 ΚΟΥΚΛΙΝΟΣ ΚΑΝΑΚΗΣ- ΑΠΟΣΤΟΛΑΚΗΣ ΑΝΤΩΝΗΣ 197X

Κουκλινός Κανάκης- Αποστολάκης Αντώνης ST Sch1234 Τσ΄ αγάπης το μαράζι (Συρτός) - Μαλεβιζιώτικος 197X- 45rpm- 7''

 

Ο Κανάκης Κουκλινός (βλέπε και ανάρτηση 76) γεννήθηκε στη Γρηγοριά Πυργιωτίσης Ηρακλείου. Γιός του μεγάλου λυράρη Κανάκη Κουκλινού (που έπαιζε παρέα με το Γαλιανό) και που δυστυχώς τον σκότωσαν οι Γερμανοί στα Σκούρβουλα. Άφησε εφτά μηνών έγκυο την Ασπασία τη γυναίκα του και γεννήθηκε ο Κανάκης που πήρε και το όνομα του πατέρα του.

Με τη λύρα του πατέρα του έμαθε να παίζει ο Κανάκης από μικρό παιδί. Ήταν μια βιολόλυρα την οποία έχει ακόμα και σήμερα και παίζει με αυτήν. Από την εποχή του Νίκου Ξυλούρη παίζανε στα λιγοστά κέντρα του Ηρακλείου εκείνη την εποχή.

Ο πρώτος του δίσκος σαρανταπέντε στροφών ήταν ένα υπέροχο συρτό με τίτλο στη ψεύτική σου ομορφιά, αργότερα ακολούθησαν κ’ άλλοι μικροί δίσκοι (έξι προσωπικοί) με διάφορες συνθέσεις του. Σε πολλά γλέντια έπαιξε με το Μανούσο Παπατσαρά που ήταν στα πρώτα του βήματα και με τον πρώτο ξάδερφό του Αντώνη Κουκλινό και με τον άλλο ξάδερφο από τις Καμάρες Μανώλη Χατζάκη με το παρατσούκλι ‘’Χιώτης’’ και τον ‘’Μπουρνέλη’’ Γιώργη Θεοδωράκη. Επίσης με τη λύρα του συνόδεψε το μεγάλο Γιώργο Κουμιώτη στη δισκογραφία του.

Για αρκετά χρόνια ήταν στο εξωτερικό Βέλγιο, Γερμανία, διασκεδάζοντας τους Κρητικούς και όχι μόνο. Το 1979 κυκλοφόρησε τον πρώτο μεγάλο του δίσκο με τον Μίνω Κοτζαμπασάκη και τον Νίκο Πατενταλάκη με τον τίτλο ‘’’Τα κανόνια του Κανάκη’’ που περιέχει μέσα ένα πεντοζάλη με το μοναδικό ασκομαντουρίστικο παίξιμο του Κανάκη.

Ο Αντώνης Αποστολάκης γεννήθηκε το 1951 στα Άνω Μούλια. Γονείς του ήταν ο Δήμητρης Αποστολάκης από τα Άνω Μούλια και η Ελένη Ματαλλιωτάκη από τη Μεγάλη Βρύση. Η οικογένεια έζησε στα Μούλια με κύρια απασχόληση των μελών της τη γεωργία. Ο πατέρας Δημήτρης έπαιζε και λύρα. Από εκείνον πρώτα και από τους γυρολόγους εμπόρους που βάνανε στη διαπασών τα 45άρια δισκάκια για να ξεσηκώνουν τον κόσμο να τρέχει να αγοράζει ό,τι πουλούσαν πρωτάκουσε μουσική αυτός και ο αδερφός του Μιχάλης. Φυσικά και στα γλέντια γύρω από την περιοχή των Μουλίων. Ό,τι αρπούσε το αυτί τους προσπαθούσαν μετά να το μεταφέρουν ο Μιχάλης στη λύρα και ο Αντώνης σ’ ένα μαντολινάκι.

Σε ηλικία 14 χρόνων, κάπου στα 1965, άρχισε να τζαγκουρνά ένα μαντολινάκι, που αγόρασαν με τον Μιχάλη αξίας 100 δραχμών. Όταν έφευγαν στρατιώτες νέοι του χωριού έκαναν καντάδα. Έπαιρναν το Μιχάλη λυράρη και ακολουθούσε ο Αντώνης με το μαντολίνο κρατώντας του πάσο. Έτσι μυήθηκε στη συνοδεία της λύρας. Μετά από λίγο καιρό αγόρασε λαούτο. Υπηρέτησε τη στρατιωτική του θητεία ως μουσικός στα Τρίκαλα, στο Σιδηρόκαστρο και στα Χανιά. Είχε επαφή με τα πνευστά όργανα της στρατιωτικής μπάντας ιδίως δε με τη σάλπιγγα και τα πιάτα που του άρεσαν περισσότερο.

Απολύθηκε το 1973 και αμέσως άρχισε επαγγελματική συνεργασία με καλλιτέχνες της εποχής εκείνης, ενώ εξακολούθησε να παίζει με τον αδερφό του το Μιχάλη σε γλέντια και άλλες κοινωνικές εκδηλώσεις στην ευρύτερη περιοχή των Μουλίων. Το πρώτο γλέντι είναι μαζί με τον Φραγκιουδάκη Γιώργο. Στη συνέχεια συνεργάζεται με τους: Ζερβό Γιώργο, Παπαδάκη Γιώργο και Χαράλαμπο Γαργανουράκη. Αργότερα στο κέντρο «Ριζίτικα» που λειτουργούσε στη Θέρισο Ηρακλείου γνωρίστηκε με το Θανάση Σκορδαλό. Με εκείνον τον γίγαντα της κρητικής μουσικής έκφρασης και κορυφαίο δημιουργό συμπορεύτηκαν 25 ολόκληρα χρόνια στην Κρήτη, στην Ελλάδα και στο εξωτερικό.

Ο γάμος με την εκλεκτή της καρδιάς του, την έξοχη Πόπη, θυγατέρα του Νίκου και της Μαρίας Αναγνωστάκη από τα Άνω Μούλια, έγινε το 1978 και ο γιος τους Δημήτρης γεννήθηκε το Μάη του 1980.

Με τον Σκορδαλό πήγαν μαζί στην Αυστραλία το 1980 -1981 για 3 μήνες. Παραστάσεις και συμμετοχές σε γλέντια κάθε βράδυ ακατάπαυστα. Στην Αμερική το ΄84 για 2 μήνες με πολύ βεβαρημένο πρόγραμμα. Και πάλι στην Αμερική το ΄86 για τις γιορτές του αγάλματος της ελευθερίας (100 χρόνια). Επελέγησαν από την αείμνηστη Μελίνα Μερκούρη Υπουργό Πολιτισμού τότε, ο Θ. Σκορδαλός και οι Χαλκιάδες από την Ελλάδα για να εκπροσωπήσουν την Δημοτική μουσική μας παράδοση. Βρέθηκαν μαζί με καταξιωμένους μουσικούς απ’ όλο τον κόσμο. Κάποιος Νάθενας στην Ν. Υόρκη είχε φτιάξει ωραίες στολές με κρητικόπουλα τα οποία έκλεψαν κυριολεκτικά συναιρούντος και του δασκάλου την παράσταση. Ο Αντώνης Αποστολάκης είχε τις ενστάσεις του: «Πως θα ανέβουμε Δάσκαλε οι δυο μας επάνω στο πάλκο ενώ οι άλλοι έχουν ορχήστρες πολυμελείς;» και ο Σκορδαλός απάντησε: «θα δεις παιδί μου Αντώνη! Εμείς θα «κλέψουμε» την παράσταση!». Τόση εμπιστοσύνη, αλλά και σιγουριά γι’ αυτό που υπηρετούσε είχε ο Δάσκαλος.

Στη συνέχεια πήγαν στη Γαλλία το ΄92 και το ΄93 σε ένα διεθνές φεστιβάλ μουσικής όπου κι εκεί έλαβαν μέρος μεγάλοι και διάσημοι μουσικοί απ’ όλο το κόσμο. Μετά το φεστιβάλ παρέμειναν στην Γαλλία μια εβδομάδα και γύρισαν ολόκληρη σχεδόν την Γαλλία παρουσιάζοντας την Κρητική μουσική. Μετέβησαν για τους ίδιους λόγους στην Ελβετία.
Στην Αθήνα δεν υπήρξε κέντρο στο οποίο να μην έπαιξε. Στο Ηράκλειο περισσότερο στην Αρετούσα χειμώνα – καλοκαίρι με Πολυχρονάκη Αλέκο και Φραγκιαδάκη Μιχάλη.
Στην Αθήνα στον «Ζορμπά» με τον Δεληδάκη Νίκο. Γλέντια διαρκώς λίγη ανάπαυλα.
Τέλος και πάλι στην Αυστραλία με τον Δάσκαλο προσκεκλημένοι από 3 συλλόγους.

Ο Αντώνης Αποστολάκης συνεργάστηκε κατά την διαδρομή του ως καλλιτέχνης της κρητικής μουσικής εκτός από τον Δάσκαλο (Θανάση Σκορδαλό) με τους καλλιτέχνες κατ΄ αλφαβητική σειρά: Αλεξάκη Βαγγέλη, Αλεξάκη Μανόλη, Ανδρουλάκη Ροδάμανθο, Ατσαλάκη Κλεάνθη, Ατσαλάκη Κώστα, Βερεράκη Δημήτρη, Γαργανουράκη Μπάμπη, Γωνιανάκη Νίκο, Δελιδάκη Μίλτο, Δρουδάκη Γιώργο, Ζαχαριουδάκη Βαγγέλη, Ηλιάκη Νίκο, Κακουδάκη Κώστα, Καλλέργη Μιχάλη, Καμάρη Δημήτρη, Καμπουράκη Μανόλη, Καρακωνσταντάκη Μιχάλη, Καρπουζάκη Μανόλη, Κλάδο Λεωνίδα, Κριτσωτάκη Ζαχαρία, Λεκάκη Γιώργο, Μανιουδάκη Νίκο, Μανουρά Μανόλη, Μαυρομανωλάκη Νικήτα, Μελεσανάκη Ζαχάρη, Μεσαριτάκη Στέφανο, Μουντάκη Κώστα, Ντουρουντούς Νίκος, Ξυλούρη Γιώργη (Καντρή), Παπαδάκη Γιώργο, Πασπαράκη Δημήτρη, Περβολαράκη Μάνο, Σαριδάκη Κώστα, Σελληνιωτάκη Λεωνίδα, Σηφογιωργάκη Σπύρο, Σκουλά Βασίλη, Σμυρνάκη Νίκο, Σταματογιαννάκη Γεράσιμο, Τσαγκαράκη Μιχάλη, Τσουρδαλάκη Γιάννη, Φραγκιουδάκη Γιώργη και Ψαραντώνη.

Να ευχαριστήσω για αρκετές από τις πληροφορίες, για τον Αντώνη Αποστολάκη τον Κλεάνθη Ατσαλάκη.

Σε Γερμανική εταιρία το σημερινό δισκάκι. Δυο πολύ όμορφα τραγούδια από τον Κουκλινό και τον Αποστολάκη. Χρονολογικά πρέπει να είναι περίπου μετά το 1973 αλλά δυστυχώς δεν έχω περισσότερα στοιχεία (στούντιο και ημερομηνία εγγραφής- χρονολογία κυκλοφορίας).

Πληροφορίες, φωτογραφίες και το ηχητικό αρχείο …(εδώ).