175. ODEON DSOG 3447 ΜΟΥΝΤΑΚΗΣ ΚΩΣΤΑΣ- ΜΑΡΚΟΓΙΑΝΝΑΚΗΣ ΕΥΑΓΓΕΛΟΣ- ΣΤΑΥΡΑΚΑΚΗΣ ΘΑΝΑΣΗΣ 1968

Μουντάκης Κώστας (Μουντόκωστας)- Μαρκογιαννάκης Ευάγγελος (Μαρκοβαγγέλης)- Σταυρακάκης Θανάσης  ODEON DSOG 3447 Εξομολόγησις - Συρτός Χανιώτικος 1968- 45rpm- 7''

«Το ιστορικό της ράτσας μου, έλεγε ο ίδιος ο λυράρης, άρχισε από το 1828, όταν ο Μανούσος Μουντάκης σκοτώθηκε στο Φραγκοκάστελο, στη μάχη του Χατζημιχάλη Δαλιάνη εναντίον του Μουσταφά πασά, αφήνοντας εννέα ορφανά πίσω του. Έτσι οι Μουντάκηδες έφυγαν από τον Καλλικράτη Σφακίων για τα Χανιά και άλλα μέρη.

Ο Σφακιανομιχάλης, πατέρας του παππού του, μετεγκαταστάθηκε στην Αλφά. Εκεί το 1926 γεννήθηκε ο λυράρης. Πατέρας του ήταν ο Νικόλαος Μουντάκης ή Κελαηδής, όπως τον φώναζαν επειδή τραγουδούσε κελαηδιστά. Αλλά ήταν και δεινός χορευτής. Όταν γεννήθηκε ο γιος, οι γονείς τον έταξαν στον Άγιο Κωνσταντίνο και να βαπτισθεί στην Ιερά Μονή Αρκαδίου. Έτσι έγινε, αλλά ο Μουντοκώστας ορφάνεψε νωρίς. Κι έγινε εργάτης στο μάζεμα ελιάς, τυροκόμος, αλωνάρης κ.ά. μέχρι να βρει τον δρόμο του στη μουσική. Τα ερεθίσματα ήταν ο φωνόγραφος που έφθασε στο χωριό και οι μουσικοί που προσπαθούσαν να παίξουν ο ένας καλύτερα από τον άλλον».

Η συνεργασία του Κώστα Μουντάκη για 20 συναπτά έτη με τον σπουδαίο λαουτιέρη και τραγουδιστή Νίκο Μανιά συνοδεύτηκε από αξεπέραστα γλέντια και σημαντικές δισκογραφικές στιγμές. Αργότερα συνεργάστηκε με τον δεξιοτέχνη Γιάννη Ξυλούρη (Ψαρογιάννη) και τον Βαγγέλη Μαρκογιαννάκη (Μαρκοβαγγέλη) από το καλοκαίρι του 1968.

Στο σημερινό δισκάκι, δεύτερη φωνή (φωνή του Χότζα), κάνει ο Θανάσης Σταυρακάκης (βλέπε ανάρτηση 91) και στο λαούτο ο Μαρκοβαγγέλης. Κυκλοφόρησε στις 7 Δεκεμβρίου του 1968. Δεκαπενταύγουστο του 1968, ο Μουντόκωστας μπαίνει σε οφθαλμολογική κλινική για χειρουργείο στο μάτι, μετά από αποκόλληση αμφιβληστροειδούς.

Τα τραγούδια ηχογραφήθηκαν με τον Μαρκοβαγγέλη μετά την εγχείρηση.

Ο Μιχάλης Πολυχρονάκης, στην προηγούμενη ανάρτηση, σε συνέντευξη του (θα τη βρείτε στις πληροφορίες), είχε πει ότι η λύρα καλύπτει τα άλλα όργανα όπως το λαούτο. Στο ¨Χανιώτικο συρτό¨, του Μουντάκη στο σημερινό δίσκο, ακούστε πως μπαίνει ο Μουντόκωστας με την λύρα. Θα έλεγα ότι δεν καλύπτει το λαούτο, αλλά το χρωματίζει.

Έχει λοιπόν να κάνει και με τον καλλιτέχνη και φυσικά τον ηχολήπτη.  

Πληροφορίες αντλήθηκαν από το βιβλίο του Μάνου Μουντάκη, ¨Το χρονικό της πορείας του Κώστα Μουντάκη¨, εκδόσεις Μετρονόμος.   

Φωτογραφίες και το ηχητικό αρχείο …(εδώ).

 

 

 

174. MUSIC BOX MB 257 ΠΟΛΥΧΡΟΝΑΚΗΣ ΜΙΧΑΛΗΣ 1962

Πολυχρονάκης Μιχάλης MUSIC BOX MB 257 Πάρε τσ΄ αγάπης τα κλειδιά (Συρτό) - Λευκά Όρη (Συρτά Χανιώτικα) 1962- 45rpm- 7''

 

«Ο βετεράνος λαγουτιέρης της κρητικής μουσικής Μιχάλης Πολυχρονάκης (βλέπε και ανάρτηση 12) γεννήθηκε το 1930 στα Τοπόλια Κισάμου του νομού Χανίων. Κληρονόμησε το καλλιτεχνικό ταλέντο του από τους προγόνους του που ήταν ψάλτες και μουσικοί, όπως ο πατέρας του. Καλλίφωνος, δεξιοτέχνης πριμαδόρος, έχει αφήσει κι αυτός το δικό του χνάρι στο κρητικό μουσικό μονοπάτι. Έπαιξε με πλήθος βιολιστών, με τους πιο ονομαστούς όπως ο Αντώνης Αναγνωστάκης, ο Μαύρος κ.α. Στα χρόνια που έζησε στην πρωτεύουσα, έπαιξε σε πολυάριθμες εκδηλώσεις της Παγκρητίου Ενώσεως, της Κρητικής Μούσας κλπ.

Έχει βραβευτεί κατά καιρούς από διαφόρους πολιτιστικούς φορείς, ενώ λαμπρό είναι και το δισκογραφικό του έργο με τον αδελφό του Μανώλη και άλλους βιολιστές. Στην τηλεοπτική σειρά "Η Κυρία Ντο-Ρε-Μι" που προβλήθηκε την δεκαετία του'80 έπαιξε λαγούτο, ντύνοντας μουσικά το σήριαλ. Επίσης, αξιόλογη και η παρουσία του στις δισκογραφικές δουλειές του Καλλιτεχνικού ομίλου νομού Χανίων "Οι Μαδάρες" όπου συνόδευσε με τις πενιές του, τους περήφανους ριζίτες μας. Έχει διδάξει λαγούτο σε πολλά νέα παιδιά της Κισάμου και σήμερα συνεχίζει ακούραστος να προσφέρει απλόχερα την τέχνη του και τις γνώσεις του».

Περισσότερα βιογραφικά στοιχεία, καθώς και ενδιαφέρουσες απόψεις του Μιχάλη Πολυχρονάκη για την Κρητική μουσική και τους καλλιτέχνες, θα βρείτε στις συνεντεύξεις που έχει δώσει στο Γιώργο Βαβουλέ και τον Βαγγέλη Ζαμπετουλάκη. Τους συνδέσμους τους παραθέτω στις πληροφορίες (στο txt αρχείο) ή διαφορετικά στα κανάλια του Γιώργου Βαβουλέ και του Γιώργου Δουλγεράκη (έχει ανεβάσει αρκετό υλικό των εκπομπών του Ζαμπετουλάκη).

Επίσης στο φωτογραφικό υλικό θα βρείτε φωτογραφία του Μιχάλη Πολυχρονάκη (1ος-συγγενής του λαγουτιέρη), λυράρη και βιολιστή από το 1916 στην Ανατολική Γερμανία. Μας μαρτυρά, η συγκεκριμένη φωτογραφία, τα παραπάνω δεδομένα, ότι δηλαδή ο Μιχάλης Πολυχρονάκης κληρονόμησε το ταλέντο του, από τους συγγενείς του και από τα ακούσματα του (Κουτσουρέλη και άλλους) όπως λέει και στη συνέντευξη του.

Για το παίξιμο του Πολυχρονάκη στο σημερινό δισκάκι τα λόγια είναι περιττά. Αρκεί το λαούτο και η φωνή του, όχι συνοδευτικά όργανα και το αποτέλεσμα είναι άρτιο. 

Πληροφορίες, φωτογραφίες και το ηχητικό αρχείο …(εδώ).

 

173. PANIVAR PA-236 ΠΑΓΩΝΗΣ ΚΩΣΤΑΣ- ΛΕΒΕΝΤΑΚΗΣ ΔΗΜΗΤΡΗΣ 1970

Παγώνης Κώστας- Λεβεντάκης Δημήτρης PANIVAR PA-236 Καραγκιουλές (Συρτός) - Έφυγες (Συρτός) 1970- 45rpm- 7''

Μία πολύ όμορφη ηχογράφηση, η σημερινή, του σπουδαίου Χανιώτη λαγουτιέρη και τραγουδιστή Κωστή Παγώνη (βλέπε και ανάρτηση 146).

Γεννήθηκε και μεγάλωσε, το 1933 (μπορεί και 1934), στον Πλάτανο Βουτά Καντάνου Σελίνου. Το πρώτο του όργανο ήταν από ντενεκέ (από σφαίρες) και χορδές αθανάτου. Ξεκίνησε να παίζει τους πρώτους σκοπούς, όταν κατάφερε να αγοράσει το πρώτο του λαούτο μετά από σκληρή δουλειά. Τα δύσκολα παιδικά χρόνια (μεσολάβησε ο πόλεμος- ολοκαύτωμα Καντάνου), δεν τον εμπόδισαν να γίνει στην πορεία ένας καταξιωμένος και περιζήτητος καλλιτέχνης στο χώρο της Κρητικής μουσικής  παράδοσης, αφού η δίψα και το μεράκι του ήταν τεράστιο. Τεράστια ήταν και η καλοσύνη του.

Ο Κώστας Παγώνης έχει συνεργαστεί δισκογραφικά με τους Γιώργο Δαλαμβέλα, Μάρκο Νενεδάκη, Αντώνη Περιστέρη, Φώτη Κατράκη, Γιώργο Χατζηδάκη, Σταματία-Ανδρέα-Κώστα Παγώνη, Δημήτρη Κολιακουδάκη και Δημήτρη Λεβεντάκη.

Έφυγε από κοντά μας το 2005.

 

Στο βιολί ο επίσης εξαιρετικός Λεβεντάκης Δημήτρης από το Θέρισο Κυδωνίας. Δισκογραφικά εκτός από τον Κώστα Παγώνη έχει συνεργαστεί και με τον Μανώλη Καρδαμάκη.

Το σημερινό σαρανταπεντάρι με Χανιώτικους σκοπούς. Είναι κάποιοι σκοποί και μελωδίες, σε συνδυασμό με τα μουσικά όργανα, που εύκολα καταλαβαίνεις τον τόπο προέλευσης. Έτσι κισσαμίτικο λαούτο με βιολί σίγουρα Χανιώτης (δεν λέω κισσαμίτικος) σκοπός. Όπως βιολί ή λύρα με κιθάρα κουρδισμένη σπανιόλικα, Στειακός σκοπός. Ακούγοντας τα σαρανταπεντάρια του Λεβεντάκη με τον Παγώνη, με παραξενεύει το γεγονός ότι η Panivar δεν τους έβγαλε LP δίσκο.  

Τις πληροφορίες για τον τόπο καταγωγής των καλλιτεχνών, από το εξαιρετικό κανάλι του Ευτύχη Κουβαράκη, με φοβερές ζωντανές και όχι μόνο καταγραφές Κρητικής μουσικής παράδοσης. Για το φωτογραφικό υλικό και τα βιογραφικά στοιχεία, βοήθησε και η κόρη του Κωστή, Σταματία (Ματία) Παγώνη. Στα σκαναρίσματα, στο ζεύγος των ετικετών, ο Ιδομενέας από Ρέθυμνο. Να ευχαριστήσω όλους τους παραπάνω.  

Φωτογραφίες και το ηχητικό αρχείο …(εδώ).