83. SIMONETTA 244 ΜΠΑΓΙΑΡΤΑΚΗΣ ΓΙΩΡΓΟΣ- ΠΑΠΑΔΑΚΗΣ ΑΚΥΛΑΣ- ΑΛΕΞΑΚΗΣ ΔΑΓΚΛΗΣ 1971

 Μπαγιαρτάκης Γιώργος- Παπαδάκης Ακύλας- Αλεξάκης Δαγκλής SIMONETTA 244 Πέρδικα λεβεντόκορμη (Ρεθεμνιανό Πεντοζάλι) - Μες τα συντρίμια της ζωής (Αϊβαλιότικος Μελαμπιανός Συρτός) 1971- 45rpm- 7''

Με τέσσερα σαρανταπεντάρια και ένα LP στο ενεργητικό του ο Γιώργος Μπαγιαρτάκης. Στο λαούτο και στο τραγούδι σε όλα. Ξεκινά δισκογραφικά το 1969 μέχρι και το 1981 που κυκλοφορεί το LP στην Panivar. Συνεργάστηκε δισκογραφικά με τους Παπαδάκη Ακύλα, Αλεξάκη Δαγκλή, Μαυράκη Μανώλη και Ορφανό Νίκο. Βιογραφικά στοιχεία δυστυχώς δεν κατάφερα να βρω.

 Στη λύρα ο Ακύλας Παπαδάκης. Δισκογραφικά τον συναντάμε στα τέλη της δεκαετίας του ΄60. Συνεργάστηκε με τον Γιώργο Μπαγιαρτάκη, τον Δαγκλή Αλεξάκη, Κατζάκη Δημήτρη και την Ευαγγελία Πατεράκη. Βιογραφικά στοιχεία και φωτογραφίες δεν κατάφερα να βρω. Όσον αφορά τα βιογραφικά στοιχεία το ίδιο ισχύει και για τον Δαγκλή Αλεξάκη. Ωστόσο βρήκα την παρακάτω φωτογραφία.   

Στο σημερινό δισκάκι, τιμάμε και την πέρδικα την λεβεντόκορμη σε μια σειρά από γνωστές μαντινάδες. Τώρα ¨Ρεθεμνιανό Πεντοζάλι¨ δεν θα το βάφτιζα !!. Από την άλλη πάλι ας το αφήσω στους μελετητές και μουσικολόγους της Κρητικής μουσικής. Συνήθως τα βαφτίζουν μαντινάδες στους περισσότερους δίσκους. Στη δεύτερη πλευρά έχουμε συρτό και ¨Αϊβαλιότικο¨ και ¨Μελαμπιανό¨. Για τα ορθογραφικά ούτε λόγος (όχι ότι είναι πρωτοπόρος η Simonetta). 

(Τα σκαναρισμένα εξώφυλλα που προστέθηκαν είναι του Ιδομενέα από Ρέθυμνο και τον ευχαριστώ πολύ που συμβάλει στη προσπάθεια καταγραφής).

 Φωτογραφίες και το ηχητικό αρχείο …(εδώ)

 

82. ODEON 45-CGRA 2414 ΣΚΟΡΔΑΛΟΣ ΑΘΑΝΑΣΙΟΣ- ΜΑΡΚΟΓΙΑΝΝΑΚΗΣ ΙΩΑΝΝΗΣ & ΕΥΑΓΓΕΛΟΣ 1960

Σκορδαλός Αθανάσιος- Μαρκογιαννάκης Ιωάννης (Μαρκογιάννης)- Μαρκογιαννάκης Ευάγγελος (Μαρκοβαγγέλης) ODEON 45-CGRA 2414 Δυο περιστεράκια παίζουνε (Πεντοζάλια Μπομπιανά) - Εσβύσανε τα όνειρα μου (Συρτός Κισσαμίτικος Χανιώτικος) 1960- 45rpm- 7''

 «Σαν παιδί, συνάμα με τα εκκλησιαστικά, μου άρεσε πάρα πολύ η λύρα και το λαούτο. Εκείνα τα χρόνια δεν ήταν τόσο πολύ διαδεδομένο το λαούτο, όσο το μαντολίνο και το όργανο που έπαιζε ο Φουσταλιέρης στο Ρέθυμνο, η μαντόλα . Τουλάχιστον εκείνα τα χρόνια εγώ σαν παιδί είχα βοήθεια από το μαντολίνο πρώτα. Σαν παιδί λοιπόν, εκρατούσα δύο ξύλα. Το ένα το έβαζα στο αριστερό μου πόδι, σα λύρα, και το άλλο στο χέρι σα δοξάρι και τραγουδούσα! Ήταν ένα δείγμα ότι έπρεπε να πιάσω λύρα στα χέρια μου, όπως έλεγαν διάφοροι στο χωριό. Σε ηλικία 9 ετών, αγόρασα μια λύρα. 18 δραχμές. Και ευγνωμονούσα τον άνθρωπο που μου έδωσε τη λύρα. Του έκαμα πολλές ευχαριστίες. Άρχισα λοιπόν, χωρίς να μου δείξει κανένας, να παίζω κομμάτια απ’ αυτά που άκουγα σαν παιδί. Σιγά-σιγά, αναπτύχθηκε το ταλέντο.

Σε ηλικία 11 ετών ήρθε ο Αντρέας Ροδινός στο χωριό μου. Είχε συμπάθεια στο Σπήλι και γι’ αυτό ερχότανε εύκολα, κάθε φορά που τον φωνάζανε. Όταν τον πρωτοάκουσα, ενώ είχαμε κι άλλους οργανοπαίχτες στο χωριό μου, μού ‘κανε τρομερή εντύπωση. Όταν τον άκουγα, η ραχοκοκαλιά μου έσταζε νερό. Δημιουργούσα σκέψεις μέσα μου, αν μπορούσα μια μέρα των ημερών να κατορθώσω να παίξω κι εγώ λύρα στο μισό αυτού του ανθρώπου, που λεγόταν Ανδρέας Ροδινός.

Ένα βράδυ, του Αγίου Στυλιανού αξέχαστα, ξανάρθε ο Ροδινός στο χωριό. Τον είχε καλέσει στη γιορτή του ένας δικηγόρος, ο Στυλιανός Καλογρίδης. Οι Σπηλιανοί, χωρίς να ξέρω εγώ τίποτα, είπαν στον Αντρέα, όταν του ταιριάσει και είναι καλά, “Φώναξε στο Σκορδαλάκι, να παίξει λίγη λύρα, να μας πεις και τη γνώμη σου”. Πράγματι έγινε αυτό! Εγώ ήμουν στο τελευταίο σκαλί σε μία σκάλα και έβαλα το χέρι μου για να σηκώσω την μπουκαπόρτα που λέμε, να φύγω. Μ’ έπιασε τρεμούλα, αλλά ο Θεός ξέρει τι είχανε βάλει από πάνω και δεν άνοιγε η πόρτα! Έτσι, υποχρεωτικώς με το χειροκρότημα, ο Θεός ξέρει πώς, εκατέβηκα τη σκάλα. Πήγα κοντά στον Μπαξεβάνη που έπαιζε με τον Ροδινό. Σηκώθηκε ο Αντρέας επάνω, μου έδωσε τη λύρα και μου είπε: “Θανάση, θέλω να με ξεκουράσεις λίγο, γιατί κουράστηκα”.

Η σκέψη του βέβαια ήταν άλλη. Εν πάση περιπτώσει, έπιασα τη λύρα. Ο Μπαξεβάνης άρχισε τον πρώτο χανιώτικο συρτό, για να τον ακολουθήσω εγώ! Τον ακολούθησα παρά το τρακ που είχα. Ο Αντρέας δεν ήταν κοντά μου. Επήγε πίσω από την πόρτα για να μην τον βλέπω και παθαίνω μεγαλύτερο τρακ. Με άκουσε που έπαιξα κάμποσα γυρίσματα, δεν άντεξε, ήρθε, μου πιάνει το δεξί χέρι, με αγκαλιάζει, με φιλεί και λέει: “Σπηλιανοί, αυτός θα είναι ο διάδοχός μου!”

Σα να ήξερε ο καημένος ότι στα 23 του χρόνια θα φύγει. Τα χρόνια περνούσαν σιγά-σιγά. Οι Σπηλιανοί αντιλήφθηκαν το ταλέντο μου, με αγκάλιασαν και με βοήθησαν πάρα πολύ. Ο πατέρας μου ήταν πολύ μερακλής άνθρωπος. Ήταν καλός μαντιναδολόγος και καλός χορευτής και το είχε καμάρι. Με βοήθησε πολύ η ψαλτική. Οι ήχοι της εκκλησίας, που εγώ αγάπησα, έπαιξαν μεγάλο ρόλο στην καλλιτεχνική μου καριέρα. Θα σας πω ένα περιστατικό με τον μουσικολόγο Περιστέρη.

Μου είπε κάποτε: «Ποιο ωδείο έχεις βγάλει, Σκορδαλέ;». «Του Σπηλίου» του είπα. «Ποιο είναι αυτό;» με ρώτησε. «Το χωριό μου». «Μα έχει το χωριό σου ωδείο;». «Δεν έχει ωδείο, αλλά έχει τη φύση». «Εδώ όμως κάτι συμβαίνει», μου λέει. «Μήπως έχεις κανένα συγγενή ψάλτη;». «Εγώ ο ίδιος ψάλλω», του λέω. «Αυτό είναι, το βρήκα!» μου λέει. «Έχεις, κ. Σκορδαλέ, στο παίξιμό σου, τοποθετήσεις της βυζαντινής μουσικής και μου κάνει μεγάλη εντύπωση, όταν μου λες ότι δεν έχεις ιδέα από μουσική». «Δεν έχω, κ. Περιστέρη», του λέω. «Ούτε κατά διάνοια δεν ξέρω τι θα πουν οι νότες κ.τ.λ.». Του φάνηκε περίεργο και μου λέει: «Τότε είναι ένα σωστό ταλέντο που σου έδωσε η φύση και ο Θεός πρώτα!».

Για τον Θανάση Σκορδαλό έχουμε αναφερθεί στις αναρτήσεις 21, 30, 58, οπότε διάλεξα κομμάτι  συνέντευξης του. Για τους Μαρκογιάννηδες στις αναρτήσεις 17, 21, 29, 32, 35, 54, 68, 71.

Στο σημερινό δίσκο έχουμε τα ¨Μπομπιανά Πεντοζάλια – Δυο περιστέρια παίζουνε¨ για την Columbia (SCDG 3032 θα αναρτηθεί στο μέλλον - υπάρχει και στην ανάρτηση 58) και στην Odeon (σημερινή ανάρτηση) έγιναν ¨Δυο περιστεράκια¨. Μιλάμε για ODEON εξαγωγής από HMV και Columbia. Οι μήτρες του Columbia SCDG 3032 και του Odeon 45-CGRA 2414 είναι ίδιες.

Οι λόγοι που χρησιμοποιήθηκε η Odeon είναι είτε γιατί μόνο έτσι έβγαιναν στο εξωτερικό (όχι σαν Columbia λόγω δικαιωμάτων) είτε γιατί ο Σκορδαλός είχε αλλάξει εταιρία οπότε πάλι έπαιζαν τα δικαιώματα (ο Σκορδαλός έχει περάσει από πολλές δισκογραφικές) είτε σαν τρικ για να ξεγελάσουν το αγοραστικό κοινό (λόγου χάρη τους συλλέκτες) και να πουλήσουν στους ίδιους που είχαν αγοράσει και το αντίστοιχο της Columbia. Πολύ ανάλυση και στο τέλος τέλος η μουσική είναι που μετράει αλλά……' και επειδή η μουσική μετράει (και όχι οι πωλήσεις) κάπου εκεί έγινε το μεγάλο μπαμ στην Αγγλία δεκαετία 70 (Ελλάδα δεκαετία 80), ξεκίνησε η φιλοσοφία DIY (Do It Yourself) με τις ανεξάρτητες ¨εταιρίες¨ να μπαίνουν και να σπάνε το κατεστημένο των μεγαλοεταιριών. Ας μείνουμε όμως στα εγχώρια της εποχής των 45 στροφών.   

Πληροφορίες, φωτογραφίες και το ηχητικό αρχείο ….(εδώ)

 

81. VENUS V201 ΜΠΑΚΑΤΣΑΚΗΣ ΜΙΧΑΛΗΣ- ΚΡΑΣΑΔΑΚΗΣ ΠΑΝΤΕΛΗΣ 1972

Μπακατσάκης Μιχάλης- Κρασαδάκης Παντελής VENUS V201 Ουράνιο τόξο θα γενώ - Μ΄ενούς την κόρη 1972- 45rpm- 7''

Ο Μιχάλης Μπακατσάκης γεννήθηκε το 1944 στον Άγιο Βασίλη Γαβαλοχωρίου Αποκορώνου και υπήρξε το τέταρτο από τα έξι παιδιά του Μιχάλη και της Μαρίας Μπακατσάκη. Τελειώνοντας το δημοτικό σχολείο ακολουθεί τον πατέρα του βοηθώντας τον στις κτηνοτροφικές και αγροτικές εργασίες. Με την λύρα έρχεται σε επαφή πρώτη φορά στα δεκαέξι του όπου κι απόκτησε το πρώτο του όργανο από τον αδερφό του πατέρα του Μανώλη. Ο νεαρός Μιχάλης δείχνοντας ιδιαίτερο ζήλο για την κρητική μουσική, άρχισε να εμφανίζεται σε εκδηλώσεις της επαρχίας του μέσα σε ενάμισι χρόνο ενώ μέχρι τα είκοσι του είχε καθιερωθεί ως λυράρης και τραγουδιστής.

Οι μουσικές επιρροές που δέχθηκε κυρίως από τον Μιχάλη Παπαδάκη ή Πλακιανό αλλά και τους παλαιότερους λυράρηδες του Αποκόρωνα, Χαρίλαο, Καντέρη κ.α σε συνδυασμό με το παθιασμένο παίξιμο που ο ίδιος είχε από τη φύση του, συντέλεσαν ώστε ο Μπακατσάκης να δημιουργήσει ένα εντελώς ιδιαίτερο, προσωπικό μουσικό ύφος.

Με το τέλος της στρατιωτικής του θητείας, εξασκεί βιοποριστικά το επάγγελμα του λυράρη περιοδεύοντας σε όλη την Κρήτη, την Αθήνα, την Ρόδο ,την Κύπρο κ.α ενώ εμφανίζεται και στο εξωτερικό , Γερμανία, Βέλγιο, Τυνησία, Αμερική και Καναδά. Συνεργάτες του υπήρξαν μεταξύ άλλων ο Φανης Περουλάκης, ο Παντελής Κρασαδάκης και ο Μανώλης Κακλής. Το 1970 ηχογραφεί τον δίσκο 45 στροφών «Ουράνιο τόξο» όπου εμπεριέχει ένα συρτό του Πλακιανού και μια σειρά από κοντυλιές.

Το 1973 κι ενώ έχει ήδη διανύσει τα πρώτα χρόνια μιας πολλά υποσχόμενης καριέρας, ένα πρόβλημα στα νεύρα του αριστερού του χεριού τον αναγκάζει να αποσυρθεί από την ενεργό δράση για εννιά ολόκληρα χρόνια, ταυτόχρονα διορίζεται ως δημόσιος υπάλληλος. Επανέρχεται μουσικά το 1981-82 συνεργαζόμενος με τον Κώστα Κουκουμπεδάκη ενώ το 1994 αποσύρεται οριστικά. Το 2010 χάνει τη μάχη για τη ζωή κτυπημένος από την επάρατη νόσο.

 

Ο Παντελής Κρασαδάκης γεννήθηκε το 1948 στον Κουρνά Αποκορώνου. Οι γονείς του ήταν αγρότες. Στο σύνολο ήταν πέντε αγόρια και μια κόρη, ξεκινώντας τη βιοπάλη από πολύ μικρή ηλικία καθότι φτωχή οικογένεια. Τα πρώτα ακούσματα ήταν από τοπικούς λυράρηδες του χωριού του. Ο Τσιλεδάκης ή Κουρούπης, ο Γιώργος Τσιναράκης και στα μέσα της δεκαετίας του 50 ήρθανε και τα υπόλοιπα ακούσματα από τους Μιχάλη Παπαδάκη τον Πλακιανό, τον Κώστα Μουντάκη, τον Θανάση Σκορδαλό, τον Σπύρο Σηφογιωργάκη, τον Γεράσιμο Σταματογιαννάκη, τον Νίκο Μανιά, τον Καλομοίρη, τον Νίκο Ξυλούρη και άλλους.

Ξεκίνησε να παίζει λύρα αλλά σε μια άτυχη στιγμή του την κάψανε στο φούρνο και αυτό έγινε επίτηδες, γιατί έπρεπε να προσφέρει στην οικογένεια.

Το 1964 ταξίδεψε στα καράβια και όταν επέστρεψε στην Κρήτη πήρε το πρώτο του λαούτο από το κατάστημα των Γιώργη και Λευτέρη Φραγκιαδάκη στα Χανιά. Ξεκίνησε αυτοδίδακτος αλλά με αγάπη γι΄αυτό που έκανε.

Πρώτη συνεργασία το 1970 με τον Μπακατσάκη Μιχάλη. Στη συνέχεια έπαιξε με διάφορους για 2-3 χρόνια. Μέχρι που ήρθε η στιγμή να συνεργαστεί με τον Λεωνίδα Κλάδο και τον Μανώλη Κακλή τραγουδώντας και παίζοντας σε γάμο. Αυτό έγινε το 1976.

Το 1977 ανέβηκε στην Αθήνα, στο Κρητικό κέντρο Ζορμπάς μαζί με τον Κλάδο και το 1978 έγραψαν τον πρώτο τους δίσκο ¨Μαύρες Φορεσιές¨ που τον καταξίωσε καλλιτεχνικά.

Έκτοτε, αρκετές συνεργασίες, γλέντια, εμφανίσεις σε κέντρα και δίσκοι με τους Μαρκογιάννηδες, τον Κλάδο, την Τασούλα και τον Στρατή Μαμαλάκη, τον Νίκο Ζωιδάκη, τον Μιχάλη Τζουγανάκη, τον Ζαχαρία Κατσαμάνη, τον Βαγγέλη Ζαχαριουδάκη και άλλους.

Αρκετές και οι εμφανίσεις στους ομογενείς του εξωτερικού.

Η πρώτη λοιπόν δισκογραφική δουλειά του Μιχάλη Μπακατσάκη και του Παντελή Κρασαδάκη το σημερινό δισκάκι στη Venus.

Θα ήθελα να ευχαριστήσω τον Κλεάνθη Ατσαλάκη για το σκανάρισμα της συνέντευξης (θα τη βρείτε στο φάκελο), από το περιοδικό ¨Κοντυλιές¨, από το οποίο άντλησα τα βιογραφικά στοιχεία για τον Κρασαδάκη (στο διαδίκτυο δεν υπάρχει τίποτα δυστυχώς).

(Τα σκαναρισμένα εξώφυλλα που προστέθηκαν είναι του Ιδομενέα από Ρέθυμνο και τον ευχαριστώ πολύ που συμβάλει στη προσπάθεια καταγραφής).

Πληροφορίες, φωτογραφίες και το ηχητικό αρχείο …(εδώ).

 

80. OLYMPIC OE 80156 ΠΑΠΑΓΕΩΡΓΙΟΥ ΗΛΙΑΣ- ΚΟΥΤΡΑΣ ΙΩΑΝΝΗΣ- ΛΕΟΝΤΑΡΙΤΣΗΣ ΑΝΤΩΝΗΣ 1971

Παπαγεωργίου Ηλίας (Ο Σταυραετός)- Κούτρας Ιωάννης- Λεονταρίτσης Αντώνης OLYMPIC OE 80156 Σ΄αυτές τις ράχες τις ψηλές (Καλαματιανό) - Ποιος έλατος (Τσάμικο) 1971- 45rpm- 7''

Ο Ηλίας Παπαγεωργίου γεννήθηκε το 1933 στη Λευκάδα Φθιώτιδος με απώτερη καταγωγή τα Πουγκάκια και το Παλαιοχώρι. Σήμερα στα Πουγκάκια Φθιώτιδος δεν υπάρχουν οικογένειες με το επώνυμο Παπαγεωργίου. Αείμνηστος ερμηνευτής των γνήσιων δημοτικών τραγουδιών με κρυστάλλινη φωνή, που ήταν γνωστός και αγαπητός στο πανελλήνιο τόσο από τους δίσκους του, όσο και από τις δεκάδες ελληνικές ταινίες που συμμετείχε στις δεκαετίας 1960 και 1970.

Έζησε στην Αθήνα (Παγκράτι), όπου διατηρούσε καθαριστήριο. Ώς το 1985 εμφανιζόταν συχνά στα ραδιοτηλεοπτικά Μέσα και δημιούργησε πολλούς θαυμαστές και εκτεταμένη δισκογραφία. Τα γνωστότερα τραγούδια του  είναι το: πανελληνίως γνωστό τσάμικο «Παραμεράτε λυγερές» και τα: «Ένας αητός περήφανος», «Τρεις βλαχοπούλες λυγερές», «Της Ρούμελης η Βαγγελιώ», «Του Ρήγα η Φρόσω», «Ο Λιάκος», «Δεν θέλω μάνα μ’ προξενιά», «Τρεις λαμπαδούλες», «Παλιά μου χρόνια και καιροί», «Η Χάιδω», «Κάτω στο γεροπλάτανο», «Στο χωριό μου θα γυρίσω», «Ο Αριστείδης», κ.λπ.

Οι LP δίσκοι του  είναι: «Τσάμικα», «Καλαματιανά», «Κοντά σου ήρθα Όλυμπε» (1967), «Ένας αητός περήφανος» (1968), «Ένας λεβέντης πέρασε» (1968), «Τραγουδισμένη Ρούμελη» (1970), «Στο χωριό μου θα γυρίσω» (1971), «Ιτιά, ιτιά και πλάτανε» (1972), «Παλιά μου χρόνια και καιροί» (1974), «Γλυκοχαράζουν τα βουνά» (1976), «Ρουμελιώτικα» (1977), «Ένα κι ένα» (1979), «Ένας σταυραετός» (1979), «Οι μεγάλες μου επιτυχίες» (1982), «Ο Πλάτανος» (1982), «Έλατα και Θυμάρι Νο 1» (1982), «Χωριό» (1987, συμμετοχή), «Μεγάλες επιτυχίες» (1994, ως τραγουδοποιός-τραγουδιστής).

Πρέπει να τονιστεί ιδιαίτερα και το υψηλότατο ήθος του και η γενναιοδωρία του προς τους φτωχούς και αδύνατους μέχρι που ο θάνατος τον πήρε το 1985...

Ο Ηλίας Παπαγεωργίου, ως δημοτικός τραγουδιστής αλλά και ως άνθρωπος, υπήρξε ο γνήσιος εκφραστής της ρουμελιώτικης λεβεντιάς!

Βιογραφικά στοιχεία για τους κλαριντζήδες που συνοδεύουν τον Παπαγεωργίου στο σημερινό δίσκο δεν κατάφερα να βρω. Πιθανότατα στην παρακάτω φωτογραφία είναι με την ορχήστρα που συμμετέχει γιατί υπάρχει και ο Κούτρας. Μάλλον ο Λεονταρίτσης είναι το δεύτερο κλαρίνο.

 Η RCA VICTOR μετέπειτα OLYMPIC είχε τους πυλώνες της: Παπαγεωργίου, Σηφογιωργάκη, Μοσχολιού, Δερμιτζάκη, Καλογιάννη. Από τις πωλήσεις των συγκεκριμένων και μόνο, νομίζω ότι έφτανε να λειτουργούν με κέρδος.   

Πληροφορίες, φωτογραφίες και το ηχητικό αρχείο ….(εδώ)